Kaynarcalı Tahsin Burak ve atası Kadı Mustafa Bey

2017 yılında Sakarya Üniversitesi Öğretim Üyesi Tarihçi Prof. Dr. Lütfi Şeyban Hocam ile Sakarya Büyükşehir Belediyesi destekleriyle yürüttüğümüz Mimari Mezartaşı ve Kitabeleriyle Sakarya adlı eserin saha çalışmaları sürecinde en fazla mesai harcadığımız yerlerden biri Kaynarca idi. Karasu, Sapanca ve Geyve’den sonra Osmanlı dönemine ait kalıntı ve eserlerin en fazla yoğunlaştığı yer olan Kaynarca’da; tarihi Şeyh Muslihiddin Camii’nde kıldığımız Cuma namazı sonrasında tesadüfen tanıştığımız Avukat Melih Burak Bey, “Biz sizleri bekliyorduk” dedi ve sizi babamla tanıştırmam gerekiyor diyerek Kaynarca Belediyesi’nin önünde bizi Tahsin Burak Bey ile tanıştırdı.


Beni buralarda Tapucu Tahsin diye bilirler, bize de Kadızadeler derler şeklinde kısaca kendini tanıttıktan sonra atasının bir zamanlar Kaynarca kadısı olduğunu ve ona ait bir mezar taşı bulunduğunu, onu mutlaka görmemiz ve okumamız gerektiğini söyledi. Hep birlikte Kaynarca mezarlığına gittik. Çoğu yerde olan, toprağa gömülen şahideleri kazma kürekle kaldırıp, tel fırçalarla temizledikten sonra daha rahat okunması için tebeşirle hatların üzerinden geçiyorduk. Sıra 23. şahideye geldiğinde lütfen bunu bir okur musunuz dedi duygu dolu sözlerle...

Lütfi Şeyban Hocam, akıcı Osmanlıcasıyla okumaya başladı:

Hüvel Hallakul Baki / Rıhlet etti sud-i meskeni fenadan darül bekaya / Kabri dolsun nurla ya ilahi rüzel ceza / Hadim-i dar-ı dünyada Mesnedi Şeriat-ı Garra / Etsin şefaat Habib-i Hüda / Merhum Mustafa ruhuna el-fâtiha / sene 1243/1827.
“Şahidede geçen “Hadim-i dar-ı dünyada Mesnedi Şeriat-ı Garra” ifadesinden Mustafa Bey’in İslam yani Şeriat esaslarına göre karar veren, hükmeden bir Kadı olduğu anlaşılmaktadır dedikten
Şahide başlığının define avcıları tarafından yok edildiğini söyleyen Tahsin Burak, büyük dedesi Latif Efendi’den, kadı dedesinin hikayelerinin babasına nakledildiğini, böylece ondan haberdar olduklarını ifade etti. Kadı Mustafa Bey’in Sultan III. Selim ve II. Mahmud zamanında Şeyhler Ayanı Müderris-zade Mustafa Bey’in 1811’de idam edilmesinden sonra Osmanlı Devleti tarafından Şeyhler’e Kadı olarak atandığını ve 1811-1827 tarihleri arasında kadılık yaptığını söyledi.
Kadı Mustafa Bey, Şeyh Tımarı ve Hocaköy’de Müderris-zade, Kaymaslı-zade ve Beyaz Beşe gibi yeniçerilerin isyanlarını sonlandırdı. Dere kıyısında bulunan Kadılık Konağının bahçesine iki adet su kuyusu yaptırdı. Suçluları kuyuya attıracağını söyleyerek onların gözünü korkutuyordu. Kaynarca halkı tarafından Koca Pınar olarak bilinen su kuyuları günümüzde Tahsin Burak’ın evinin bahçesinde varlığını devam ettirmektedir.


Kadı Mustafa Bey’in torunu Latif Bey, eğitimini İstanbul’da tamamladıktan sonra 1897 yılında Osmanlı ile Yunanistan arasında vuku bulan Teselya Savaşı’na katıldı. Savaştan sonra kendisine Sultan II. Abdülhamid tarafından berat tevdi edildi ve ödüllendirildi. Başarılarından dolayı Zaptiye Nezaretinde polis olarak görevlendirildi. Arifiye Tren İstasyonunda görev yaparken Arifiye’nin kurucusu Arif Bey’in torunlarından bir kızla evlendi ve emekli olduktan sonra burada yaşamına devam etti. Aile üyeleri günümüzde Kaynarca ve Arifiye’de yaşamaya devam etmektedirler.
Tahsin Burak Bey, soy şecesini şu şekilde saymıştır: Kadı Mustafa Bey (bu şâhidenin sahibi), Tâhir Efendi, Latîf Efendi, Sadettin Efendi, Tahsin Efendi, Hasan Basri Efendi, Ali Efendi, Tahsin Burak (kendisi), oğulları Melih Burak ve Muhammet Burak.
Aylarca süren Kaynarca’daki saha çalışmalarında bize rehberlik eden ve hiç yalnız bırakmayan Tahsin Burak, her asil insan gibi ecdadını-soyunu araştıran değerli bir insan. Bu takdire şayan bir tecessüstür. Kendisine minnettarız, bir kez daha teşekkür ediyoruz. Saha çalışmamız neticesinde tespit edebildiğimiz Osmanlı kitabe sayısı, yazılı ve tezyinatlılar olarak Kaynarca’da toplam 165’tir. Bunlardan yalnızca 1 tanesi mimari, gerisi mezar şahidesidir.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Oğuzhan Kır - Mesaj Gönder --- Okunma


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Ada Gaste Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Ada Gaste hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Ada Gaste editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Ada Gaste değil haberi geçen ajanstır.



Anket Sizce Sakarya'da en başarılı belediye başkanı kim?